L.dz.1532/MPOIA/2025                                                                                        

Kraków, 21.08.2025 r.

OPINIA nr ZR 314

Zespołu Rzeczoznawców
przy Radzie Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów RP

Treść pytania:

Zwracam się z prośbą o wydanie opinii na temat wolnostojącej, drewnianej wiaty do przechowywania narzędzi ogrodowych, niezwiązanej trwale z gruntem, posadowionej na śrubach zalanych betonem w ziemi. Wiata projektowana jest na potrzeby własne. Nadmieniam, iż wiata jest zlokalizowana w terenie objętym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, w terenie oznaczonym symbolem RL z podstawowym przeznaczeniem pod lasy, dolesienia i zadrzewienia, w którym nie dopuszcza się jakiejkolwiek zabudowy kubaturowej. Zgodnie z klasyfikacją gruntów działka, na której zlokalizowana jest wiata oznaczona jest jako Lzr-PsV: Lzr - grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych i PsV - pastwiska. Brak w sąsiedztwie lasów. Zapisy planu miejscowego nie zakazują lokalizacji tymczasowych obiektów budowlanych.

Według ogólnie przyjętego orzecznictwa zabudowa kubaturowa odnosi się do budynków i innych obiektów budowlanych, które posiadają parametr objętości (kubaturę) i są trwale związane z gruntem. Przedmiotowy obiekt budowlany nie jest trwale związany z gruntem - ze względu na lokalizację na stosunkowo dużym spadku terenu zaistniała konieczność zamontowania podstawy wiaty na regulowanych śrubach, które w każdym momencie można wykręcić.

W nawiązaniu do Art. 3 pkt. 4) ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. 1994 Nr 89 poz. 414 z późn. zm.), zgodnie z którym „poprzez obiekt małej architektury rozumie się niewielkie obiekty, a w szczególności:

1. kultu religijnego, jak: kapliczki, krzyże przydrożne, figury,
2. posągi, wodotryski i inne obiekty architektury ogrodowej,
3. użytkowe służące rekreacji codziennej i utrzymaniu porządku, jak: piaskownice, huśtawki, drabinki, śmietniki",

proszę o udzielenie informacji czy przedmiotowa wiata drewniana na narzędzia ogrodowe (wymiary: około 2,5 x 3,5 m), niezwiązana trwale z gruntem, może być uznana za obiekt małej architektury, który zgodnie z Art. 29 ust. 2 pkt 19 Prawa budowlanego, nie wymaga decyzji o pozwoleniu na budowę oraz zgłoszenia.

Podstawa prawna:

[1]  USTAWA z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 418)

Art. 3. Ilekroć w ustawie jest mowa o:

(…)

Pkt. 2) budynku – należy przez to rozumieć taki obiekt budowlany, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach;

(…)

pkt. 5) tymczasowym obiekcie budowlanym – należy przez to rozumieć obiekt budowlany przeznaczony do czasowego użytkowania w okresie krótszym od jego trwałości technicznej, przewidziany do przeniesienia w inne miejsce lub rozbiórki, a także obiekt budowlany niepołączony trwale z gruntem, jak: strzelnice, kioski uliczne, pawilony sprzedaży ulicznej i wystawowe, przekrycia namiotowe i powłoki pneumatyczne, urządzenia rozrywkowe, barakowozy, obiekty kontenerowe, przenośne wolno stojące maszty antenowe;

(…)

Art. 29. Ust. 1. Nie wymaga decyzji o pozwoleniu na budowę, natomiast wymaga zgłoszenia, o którym mowa w art. 30, budowa:

14) wolno stojących:

(…)

1. c) wiat

– o powierzchni zabudowy do 35 m², przy czym łączna liczba tych obiektów na działce nie może przekraczać dwóch na każde 500 m2 powierzchni działki;

Ust 2. Nie wymaga decyzji o pozwoleniu na budowę oraz zgłoszenia, o którym mowa w art. 30, budowa:

(…)

2) wiat o powierzchni zabudowy do 50 m², sytuowanych na działce, na której znajduje się budynek mieszkalny, lub przeznaczonej pod budownictwo mieszkaniowe, przy czym łączna liczba tych wiat na działce nie może przekraczać dwóch na każde 1000 m²powierzchni działki;

[2] Obwieszczenie Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 29 stycznia 2024 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii w sprawie ewidencji gruntów i budynków Dz.U. 2024 poz. 219.

1) grunty rolne;

2) grunty leśne oraz zadrzewione i zakrzewione;

3) grunty zabudowane i zurbanizowane;

4) grunty pod wodami;

5) tereny różne.

(…)

1) użytki rolne, do których zalicza się:

(…)

1. c) pastwiska trwałe, oznaczone symbolem Ps,

(…)

1. f) grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych, oznaczone symbolem Lzr,

(…)

Ust. 2. Grunty leśne oraz zadrzewione i zakrzewione, o których mowa w § 8 ust. 1 pkt 2, dzielą się na:

1) lasy, oznaczone symbolem Ls;

2) grunty zadrzewione i zakrzewione, oznaczone symbolem Lz;

(…)

Załącznik nr 1

ZALICZANIE GRUNTÓW DO POSZCZEGÓLNYCH UŻYTKÓW GRUNTOWYCH

1. Zasady zaliczania gruntów do poszczególnych użytków gruntowych zawiera poniższa tabela:

(…)

Opinia Zespołu Rzeczoznawców przy MPOIA RP:

1. Klasyfikacja obiektu

Odpowiadając na zadane pytania, w pierwszej kolejności należy dokonać klasyfikacji wymienionego w pytaniu obiektu „wolnostojącej, drewnianej wiaty do przechowywania narzędzi ogrodowych, niezwiązanej trwale z gruntem, posadowionej na śrubach zalanych betonem w ziemi”. Nie jest to budynek w odniesieniu do definicji „budynku” zawartej w Ustawie [1] Prawo Budowlane art. 3 pkt. 2), gdyż przedmiotowa wiata nie jest związana trwale z gruntem, a jest posadowiona na śrubach zalanych betonem w ziemi i w można ją zdemontować.

Odnosząc się do pytań - nie ma potrzeby kwalifikowania obiektu jako obiektu „małej architektury” zgodnie z art. 3 pkt. 4) Ustawy [1] Prawo Budowlane, gdyż w Ustawie [1] Prawo Budowlane art. 3 pkt. 5) podana została definicja „tymczasowego obiektu budowlanego” zdefiniowanego w tym przypadku jako „obiekt budowlany niepołączony trwale z gruntem”. Ponadto w ustawie Prawo Budowlane [1] art. 29 ust. 1. i ust. 2. podane są wymogi proceduralne dotyczące budowy wiat.

Wobec powyższego projektowana wiata stanowi tymczasowy obiekt budowlany, co ma kluczowe znaczenie w odniesieniu do obowiązującego na tym terenie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, gdyż zapisy planu miejscowego nie zakazują lokalizacji tymczasowych obiektów budowlanych.

2. Wymogi proceduralne dotyczące budowy wiaty

Zgodnie z art. 29 ust.2 pkt.2) Ustawy [1] Prawo Budowlane budowa wiat o powierzchni zabudowy do 50 m², sytuowanych na działce, na której znajduje się budynek mieszkalny, lub przeznaczonej pod budownictwo mieszkaniowe, nie wymaga decyzji o pozwoleniu na budowę oraz zgłoszenia, o którym mowa w art. 30. Przy czym łączna liczba tych wiat na działce nie może przekraczać dwóch na każde 1000 m² powierzchni działki.

Z kolei gdy wiata nie jest sytuowana na działce, na której znajduje się budynek mieszkalny, lub przeznaczonej pod budownictwo mieszkaniowe, w takim przypadku zgodnie z art. 29 ust.1 pkt.14) ppkt. c) Ustawy [1] Prawo Budowlane budowawolno stojących wiat o powierzchni zabudowy do 35 m², nie wymaga decyzji o pozwoleniu na budowę, natomiast wymaga zgłoszenia, o którym mowa w art. 30. Przy czym łączna liczba tych obiektów na działce nie może przekraczać dwóch na każde 500 m² powierzchni działki.

3. Klasyfikacja gruntów na których znajduje się przedmiotowa działka

W rozporządzeniu MRPiT w sprawie ewidencji gruntów i budynków [2] w § 8. Ust. 1. oraz § 9. ust. 1.
i ust. 2., a także w załączniku nr 1 do rozporządzeniu MRPiT [2]:

• grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych, oznaczone symbolem (Lzr) zaliczone są do odrębnej kategorii jako użytki rolne,
• natomiast lasy oznaczone symbolem (Ls) oraz grunty zadrzewione i zakrzewione, oznaczone symbolem (Lz) zaliczone są jako grunty leśne oraz zadrzewione i zakrzewione.

Zgodnie z Załącznikiem nr 1 do rozporządzenia MRPiT w sprawie ewidencji gruntów i budynków [2] do gruntów zadrzewionych i zakrzewionych na użytkach rolnych oznaczanych jako (Lzr) zalicza się grunty, będące enklawami lub półenklawami użytków rolnych, na których znajdują się śródpolne skupiska drzew i krzewów lub tylko drzew, w wieku powyżej 10 lat, niezaliczone do lasów lub sadów.

Zgodnie z powyżej cytowanymi zapisami rozporządzenia MRPiT [2] zarówno grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych, oznaczone symbolem (Lzr), jak i pastwiska trwałe (Ps) - zaliczone są do kategorii jako użytki gruntowe – grunty rolne.

Wnioski:

Projektowana wiata jako tymczasowy obiekt budowlany, może być zlokalizowana na przedmiotowych działkach zgodnie z obowiązującym na tym terenie miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego.

Wymogi proceduralne - budowa wiaty na działce, na której znajduje się budynek mieszkalny, lub przeznaczonej pod budownictwo mieszkaniowe, nie wymaga decyzji o pozwoleniu na budowę oraz zgłoszenia. Na innych działkach budowa ta nie wymaga decyzji o pozwoleniu na budowę, natomiast wymaga zgłoszenia.

Przy projektowaniu lokalizacji przedmiotowej wiaty należy stosować przepisy dotyczące lokalizacji obiektów na użytkach gruntowych – grunty rolne.

(KS)

arch. Wojciech Dobrzański

Koordynator Zespołu Rzeczoznawców

przy Radzie Małopolskiej Okręgowej IARP

arch. Marek Kaszyński

Przewodniczący Rady 

Małopolskiej Okręgowej IARP

Niniejszy dokument nie stanowi oficjalnej wykładni przepisów prawa i nie może być stosowany jako podstawa prawna do rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach. Opinie i propozycje zawarte w stanowiskach Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów RP należy traktować jako materiał pomocniczy.